ಭಾರತೀಯ ಚಿತ್ರರಂಗದ ಪಿತಾಮಹ: ದಾದಾಸಾಹೇಬ್ ಫಾಲ್ಕೆ ಎಂಬ ಮಾಯಾಲೋಕದ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ!

ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಗೋಡೆಗಳ ಮೇಲೆ ಸ್ಥಿರವಾಗಿರುತ್ತಿದ್ದ ಚಿತ್ರಗಳು ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ ಚಲಿಸಲು ಶುರುಮಾಡಿದವು! ಈ ಅದ್ಭುತವನ್ನು ಭಾರತೀಯರಿಗೆ ತೋರಿಸಿದವರು ಧುಂಡಿರಾಜ್ ಗೋವಿಂದ ಫಾಲ್ಕೆ, ಅಲಿಯಾಸ್ ದಾದಾಸಾಹೇಬ್ ಫಾಲ್ಕೆ. ಇಂದು ನಾವು ಸಾವಿರಾರು ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿಗಳ ವಹಿವಾಟು ನಡೆಸುವ ಸಿನಿಮಾ ಉದ್ಯಮದ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದೇವೆ ಎಂದರೆ, ಅದಕ್ಕೆ ಅಡಿಪಾಯ ಹಾಕಿದವರು ಇದೇ ಫಾಲ್ಕೆ. ಬದುಕನ್ನೇ ಬದಲಿಸಿದ ಆ ಒಂದು ದೃಶ್ಯ!

1910ರಲ್ಲಿ ಮುಂಬೈನ ‘ಅಮೆರಿಕಾ-ಇಂಡಿಯಾ’ ಚಿತ್ರಮಂದಿರದಲ್ಲಿ ‘ದಿ ಲೈಫ್ ಆಫ್ ಕ್ರಿಸ್ಟ್’ (The Life of Christ) ಎಂಬ ಮೂಕಿ ಚಿತ್ರವನ್ನು ನೋಡುತ್ತಿದ್ದ ಫಾಲ್ಕೆ ಅವರಿಗೆ ಒಂದು ವಿಚಿತ್ರ ಆಲೋಚನೆ ಬಂತು. “ಏಸುವಿನ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀರಾಮ ಅಥವಾ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನನ್ನು ತೋರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲವೇ?” ಎಂಬ ಆ ಕಿಡಿ, ಭಾರತದ ಮೊದಲ ಚಲನಚಿತ್ರ ‘ರಾಜಾ ಹರಿಶ್ಚಂದ್ರ’ ಹುಟ್ಟಲು ಕಾರಣವಾಯಿತು.

ಫಾಲ್ಕೆ ಬದುಕಿನ ಬೆರಗುಗೊಳಿಸುವ ಸತ್ಯಗಳು:

ಮಂತ್ರವಾದಿಯಾಗಿದ್ದ ಫಾಲ್ಕೆ!: ಸಿನಿಮಾ ರಂಗಕ್ಕೆ ಬರುವ ಮುನ್ನ ದಾದಾಸಾಹೇಬ್ ಫಾಲ್ಕೆ ಅವರು ವೃತ್ತಿಪರ ಮಂತ್ರವಾದಿಯಾಗಿದ್ದರು (Magician). ಬಣ್ಣ ಬಣ್ಣದ ಬೆಳಕು ಮತ್ತು ನೆರಳುಗಳ ಆಟ ಅವರಿಗೆ ಮೊದಲೇ ಸಿದ್ಧಿಸಿತ್ತು. ಇದೇ ಜಾಣ್ಮೆಯನ್ನು ಅವರು ಮುಂದೆ ಸಿನಿಮಾದಲ್ಲಿ ‘ಸ್ಪೆಷಲ್ ಎಫೆಕ್ಟ್ಸ್’ ನೀಡಲು ಬಳಸಿಕೊಂಡರು.

ಹೆಂಡತಿಯ ಒಡವೆ ಮಾರಾಟ:

ಸಿನಿಮಾ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕಾಗಿ ಲಂಡನ್ಗೆ ಹೋಗಲು ಮತ್ತು ಕ್ಯಾಮರಾ ಖರೀದಿಸಲು ಹಣವಿಲ್ಲದಿದ್ದಾಗ, ಫಾಲ್ಕೆ ಅವರ ಪತ್ನಿ ಸರಸ್ವತಿಬಾಯಿ ತಮ್ಮ ಚಿನ್ನದ ಒಡವೆಗಳನ್ನು ಅಡವಿಟ್ಟು ಪತಿಗೆ ಬೆಂಬಲ ನೀಡಿದರು.ಮಹಿಳಾ ಪಾತ್ರಕ್ಕೆ ಪುರುಷನೇ ನಾಯಕ!: ಅಂದಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸಿನಿಮಾದಲ್ಲಿ ನಟಿಸಲು ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳು ಮುಂದೆ ಬರುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಹೀಗಾಗಿ ಭಾರತದ ಮೊದಲ ಸಿನಿಮಾದ ನಾಯಕಿ ‘ತಾರಾಮತಿ’ಯ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಅಣ್ಣಾ ಸಾಳುಂಕೆ ಎಂಬ ಪುರುಷ ನಟನೇ ನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದರು!

ಒಂದೇ ಒಂದು ಗಿಡದ ಬೆಳವಣಿಗೆ:

ಹೂಡಿಕೆದಾರರನ್ನು ಒಪ್ಪಿಸಲು ಫಾಲ್ಕೆ ಅವರು ಒಂದು ಬಟಾಣಿ ಗಿಡ ಬೆಳೆಯುವುದನ್ನು ಪ್ರತಿ ದಿನ ಒಂದೊಂದು ಫ್ರೇಮ್ ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಿ ತೋರಿಸಿದ್ದರು. ಇದು ಭಾರತದ ಮೊದಲ ‘ಟೈಮ್-ಲ್ಯಾಪ್ಸ್’ (Time-lapse) ವಿಡಿಯೋ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.

ಕುಟುಂಬವೇ ಚಿತ್ರತಂಡ:

ಫಾಲ್ಕೆ ಅವರ ಇಡೀ ಕುಟುಂಬವೇ ಸಿನಿಮಾದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿತ್ತು. ಅವರ ಮಗ ಬಾಲಚಂದ್ರ ಫಾಲ್ಕೆ ‘ರಾಜಾ ಹರಿಶ್ಚಂದ್ರ’ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ರೋಹಿತಾಶ್ವನಾಗಿ ನಟಿಸಿದರೆ, ಅವರ ಪತ್ನಿ ಚಿತ್ರತಂಡಕ್ಕೆ ಅಡುಗೆ ಮಾಡುವುದು ಮತ್ತು ಫಿಲ್ಮ್ ಡೆವಲಪ್ ಮಾಡುವ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಕೊನೆಯ ದಿನಗಳ ಕಹಿ ಸತ್ಯ: ಸಿನಿಮಾ ಎಂಬ ಮಾಯಾಲೋಕವನ್ನು ಕಟ್ಟಿಕೊಟ್ಟ ದಾದಾಸಾಹೇಬ್ ಫಾಲ್ಕೆ ಅವರು ತಮ್ಮ ಕೊನೆಯ ದಿನಗಳನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಬಡತನ ಮತ್ತು ಏಕಾಂಗಿತನದಲ್ಲಿ ಕಳೆದರು ಎಂಬುದು ವಿಷಾದನೀಯ. ಸಿನಿಮಾಗಳಿಗೆ ಧ್ವನಿ (Talkies) ಬಂದ ನಂತರ ಮೌನ ಚಿತ್ರಗಳ ಕಾಲ ಮುಗಿಯಿತು, ಅವರ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯೂ ಕುಗ್ಗಿತು.

ಸಿನಿಮಾ ಸಾಧಕರಿಗೆ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಗೌರವ:

ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು 1969ರಲ್ಲಿ ಫಾಲ್ಕೆ ಅವರ ಗೌರವಾರ್ಥವಾಗಿ ‘ದಾದಾಸಾಹೇಬ್ ಫಾಲ್ಕೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿ’ಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿತು. ಇದು ಭಾರತೀಯ ಚಿತ್ರರಂಗದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯಾಗಿದ್ದು, ಕನ್ನಡದ ವರನಟ ಡಾ. ರಾಜ್ಕುಮಾರ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ದಿಗ್ಗಜರು ಈ ಗೌರವಕ್ಕೆ ಪಾತ್ರರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಇಂದು ನಾವು ಎಷ್ಟೇ ಹೈ-ಟೆಕ್ ಸಿನಿಮಾಗಳನ್ನು ನೋಡಿದರೂ, ಆ ಕಪ್ಪು-ಬಿಳುಪಿನ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಫಾಲ್ಕೆ ಅವರು ಕಂಡ ಕನಸೇ ಇಂದಿನ ಈ ಭವ್ಯ ಸಿನಿಮಾ ಮಂದಿರಗಳ ಅಡಿಗಲ್ಲು.

ಶ್ರದ್ಧಾಂಜಲಿಗಳು ಮಾಯಾಲೋಕದ ಜನಕನಿಗೆ!

ಮತ್ತುಷ್ಟು ಸುದ್ದಿಗಳನ್ನು ಓದಲು ಇಲ್ಲಿ ಕ್ಲಿಕ್‌ ಮಾಡಿ