ಜಲಿಯನ್ ವಾಲಾ ಬಾಗ್ ಹತ್ಯಾಕಾಂಡದ ದಿನ: ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಶಾಹಿಯ ಕ್ರೌರ್ಯದ ಇತಿಹಾಸ

ಭಾರತದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಸಂಗ್ರಾಮವು ಸಾವಿರಾರು ವೀರರ ಬಲಿದಾನದಿಂದ ಮಿಂದೆದ್ದಿದೆ. ಆ ಇತಿಹಾಸದ ಪುಟಗಳಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಕರಾಳ ಹಾಗೂ ಭೀಕರವಾದ ಪುಟವೆಂದರೆ ಅದು ಜಲಿಯನ್ ವಾಲಾ ಬಾಗ್ ಹತ್ಯಾಕಾಂಡ. ಇದು ಕೇವಲ ಒಂದು ದುರಂತವಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ವಸಾಹತುಶಾಹಿ ಆಡಳಿತದ ಅಮಾನವೀಯ ಮುಖಕ್ಕೆ ಕನ್ನಡಿ ಹಿಡಿದ ಘಟನೆ.

ಕರಾಳ ಶಾಸನ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಭಟನೆಯ ಕಿಚ್ಚು

1919ರ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸರ್ಕಾರವು ‘ರೌಲತ್ ಕಾಯ್ದೆ’ ಎಂಬ ಕರಾಳ ಶಾಸನವನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿತು. ಈ ಕಾಯ್ದೆಯು ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ವಿಚಾರಣೆಯಿಲ್ಲದೆ ಯಾರನ್ನಾದರೂ ಬಂಧಿಸುವ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಪೊಲೀಸರಿಗೆ ನೀಡಿತ್ತು. ಇದನ್ನು ಗಾಂಧೀಜಿಯವರು “ಕಪ್ಪು ಕಾಯ್ದೆ” ಎಂದು ಕರೆದು ಪ್ರತಿಭಟಿಸಿದರು. ಪಂಜಾಬ್‌ನಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರತಿಭಟನೆ ತೀವ್ರ ಸ್ವರೂಪ ಪಡೆದಿತ್ತು. ಅಲ್ಲಿನ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನಾಯಕರಾದ ಡಾ. ಸತ್ಯಪಾಲ್ ಮತ್ತು ಡಾ. ಸೈಫುದ್ದೀನ್ ಕಿಚ್ಲೂ ಅವರನ್ನು ಬ್ರಿಟಿಷರು ಬಂಧಿಸಿ ಗಡಿಪಾರು ಮಾಡಿದರು. ಈ ಬಂಧನದ ವಿರುದ್ಧ ಆಕ್ರೋಶಗೊಂಡ ಅಮೃತಸರದ ಜನತೆ, ಏಪ್ರಿಲ್ 13ರ ಬೈಸಾಕಿ ಹಬ್ಬದ ದಿನದಂದು ಜಲಿಯನ್ ವಾಲಾ ಬಾಗ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಭೆ ಸೇರಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು.

ಮೈದಾನದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಮೃತ್ಯು ನರ್ತನ

ಜಲಿಯನ್ ವಾಲಾ ಬಾಗ್ ಎನ್ನುವುದು ಸುತ್ತಲೂ ಎತ್ತರದ ಗೋಡೆಗಳಿಂದ ಆವೃತವಾದ ಒಂದು ಬಯಲು ಪ್ರದೇಶ. ಅದಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಲು ಮತ್ತು ಹೊರಬರಲು ಕೇವಲ ಒಂದು ಕಿರಿದಾದ ದಾರಿ ಮಾತ್ರವಿತ್ತು. ಅಂದು ಸಂಜೆ ಸುಮಾರು 15,000ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಜನರು ಅಲ್ಲಿ ಸೇರಿದ್ದರು. ಸಭೆ ಶಾಂತಿಯುತವಾಗಿ ನಡೆಯುತ್ತಿತ್ತು. ಆಗ ಅಲ್ಲಿಗೆ ತನ್ನ ಸೈನ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಬಂದ ಬ್ರಿಗೇಡಿಯರ್ ಜನರಲ್ ರೆಜಿನಾಲ್ಡ್ ಡೈಯರ್, ಯಾವುದೇ ಮುನ್ಸೂಚನೆ ಅಥವಾ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ನೀಡದೆ ಸೈನ್ಯಕ್ಕೆ ಗುಂಡು ಹಾರಿಸಲು ಆದೇಶಿಸಿದನು.

ಸತತ 10 ನಿಮಿಷಗಳ ಕಾಲ 1,650 ಸುತ್ತು ಗುಂಡುಗಳನ್ನು ಹಾರಿಸಲಾಯಿತು. ಜನರು ದಿಕ್ಕಾಪಾಲಾಗಿ ಓಡಲು ಯತ್ನಿಸಿದರೂ ಹೊರಹೋಗುವ ದಾರಿಯನ್ನು ಸೈನಿಕರು ತಡೆದಿದ್ದರು. ನೂರಾರು ಜನರು ಜೀವ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಮೈದಾನದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿದ್ದ ಬಾವಿಗೆ ಜಿಗಿದರು. ನಂತರ ಆ ಬಾವಿಯಿಂದ ನೂರಾರು ಶವಗಳನ್ನು ಹೊರತೆಗೆಯಲಾಯಿತು. ಬ್ರಿಟಿಷರ ಅಧಿಕೃತ ವರದಿ ಪ್ರಕಾರ 379 ಜನರು ಸತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾದರೂ, ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ ಸಾವಿನ ಸಂಖ್ಯೆ 1,000ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿತ್ತು.

ಹಂಟರ್ ಸಮಿತಿ ಮತ್ತು ಡೈಯರ್‌ನ ಉದ್ಧಟತನ

ಈ ಘಟನೆಯ ನಂತರ ಜಗತ್ತಿನಾದ್ಯಂತ ಟೀಕೆಗಳು ವ್ಯಕ್ತವಾದಾಗ, ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸರ್ಕಾರವು ತನಿಖೆಗಾಗಿ ಲಾರ್ಡ್ ಹಂಟರ್ ನೇತೃತ್ವದ ಸಮಿತಿಯನ್ನು ರಚಿಸಿತು. ವಿಚಾರಣೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಡೈಯರ್ ನೀಡಿದ ಹೇಳಿಕೆಗಳು ಆಘಾತಕಾರಿಯಾಗಿದ್ದವು. “ನನ್ನ ಗುರಿ ಕೇವಲ ಜನರನ್ನು ಚದುರಿಸುವುದಾಗಿರಲಿಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ಅವರ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸರ್ಕಾರದ ಬಗ್ಗೆ ನಡುಕ ಮತ್ತು ಭಯ ಹುಟ್ಟಿಸುವುದಾಗಿತ್ತು” ಎಂದು ಆತ ಸೊಕ್ಕಿನಿಂದ ಹೇಳಿದನು. ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸಂಸತ್ತಿನ ಕೆಳಮನೆಯಲ್ಲಿ ಆತನನ್ನು ಟೀಕಿಸಿದರೂ, ಮೇಲ್ಮನೆಯ ಕೆಲವು ಸದಸ್ಯರು ಆತನನ್ನು “ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ರಕ್ಷಕ” ಎಂದು ಹೊಗಳಿದ್ದು ಭಾರತೀಯರ ಗಾಯದ ಮೇಲೆ ಉಪ್ಪು ಸವರಿದಂತಾಗಿತ್ತು.

ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ಕಿಡಿ ಮತ್ತು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಹಾದಿ

ಈ ಹತ್ಯಾಕಾಂಡವು ಭಾರತೀಯರ ತಾಳ್ಮೆಯ ಕಟ್ಟೆ ಒಡೆಯುವಂತೆ ಮಾಡಿತು.

ಪದವಿತ್ಯಾಗ: ಈ ಕ್ರೌರ್ಯವನ್ನು ವಿರೋಧಿಸಿ ರವೀಂದ್ರನಾಥ ಟ್ಯಾಗೋರ್ ಅವರು ತಮ್ಮ ‘ನೈಟ್‌ಹುಡ್’ (Knighthood) ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಬ್ರಿಟಿಷರಿಗೆ ಮರಳಿಸಿದರು.

ಅಸಹಕಾರ ಚಳುವಳಿ: ಗಾಂಧೀಜಿಯವರು ಬ್ರಿಟಿಷರ ಮೇಲಿನ ಅಲ್ಪಸ್ವಲ್ಪ ನಂಬಿಕೆಯನ್ನೂ ಕಳೆದುಕೊಂಡು, ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಅಸಹಕಾರ ಚಳುವಳಿಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಲು ಇದು ಪ್ರೇರಣೆಯಾಯಿತು.

ಉಧಮ್ ಸಿಂಗ್ ಪ್ರತಿಕಾರ: ಅಂದು ಹತ್ಯಾಕಾಂಡಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದ್ದ ಬಾಲಕ ಉಧಮ್ ಸಿಂಗ್, 21 ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ಲಂಡನ್‌ಗೆ ತೆರಳಿ ಈ ಘಟನೆಯ ಹೊಣೆ ಹೊತ್ತಿದ್ದ ಮೈಕೆಲ್ ಒ’ಡ್ವಯರ್‌ನನ್ನು ಹತ್ಯೆ ಮಾಡಿ ಸೇಡು ತೀರಿಸಿಕೊಂಡರು.

ಇಂದಿನ ಮಹತ್ವ

ಜಲಿಯನ್ ವಾಲಾ ಬಾಗ್ ಇಂದು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸ್ಮಾರಕವಾಗಿದೆ. ಆ ಗೋಡೆಗಳ ಮೇಲಿರುವ ಗುಂಡಿನ ಗುರುತುಗಳು ಇಂದಿಗೂ ಬ್ರಿಟಿಷರ ಕ್ರೌರ್ಯಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿವೆ. ಈ ಘಟನೆಯು ಭಾರತೀಯರಲ್ಲಿ ಒಗ್ಗಟ್ಟು ಮೂಡಿಸಿತು ಮತ್ತು ಬ್ರಿಟಿಷರನ್ನು ಈ ದೇಶದಿಂದ ಓಡಿಸಲೇಬೇಕು ಎಂಬ ದೃಢ ಸಂಕಲ್ಪಕ್ಕೆ ಅಡಿಪಾಯ ಹಾಕಿತು. ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಏಪ್ರಿಲ್ 13ರಂದು ನಾವು ಆ ಮೃತ ವೀರರಿಗೆ ನಮನ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಮೂಲಕ, ಅವರು ನೀಡಿದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಬೆಲೆಯನ್ನು ಸ್ಮರಿಸುತ್ತೇವೆ

ಮತ್ತುಷ್ಟು ಸುದ್ದಿಗಳನ್ನು ಓದಲು ಇಲ್ಲಿ ಕ್ಲಿಕ್‌ ಮಾಡಿ